|
 |
Son yıllarda doğumları takiben toplanan kordon kanları bu amaçla kurulan
bankalarda saklanmaktadır. Gittikçe yaygınlık kazanan bu işlemi ülkemizde de
bir kısım yabancı şirketlerin temsilcilerinin yapmaya çalıştıkları
bilinmektedir.
Hücreler diğer hücrelere dönüşebilme kapasitesi açısından totipotent,
multipotent yada pleuropotent hücreler olarak ayrılmaktadır. Totipotent
hücreler her türlü hücreye dönüşebilme kapasitesini taşıyan hücreler olup
kök hücreler (stem cell) bu özelliktedir.
Klonlamayla Kök Hücre elde edilmesi;
Kök Hücrelerden Diğer Dokuların Elde Edilmesi;
Kök hücreleri İVF laboratuarlarında kolayca zigottan, blastosistin iç hücre
yumağından , fetustan yada nükleer transfer yapılan (klonlama) somatik insan
hücrelerinden yapılacak hücre kültürlerinden elde edilebilirler. Kordon
kanındada çok sayıda toti yada pleuropotent kök hücresi bulunmaktadır.
Kordon kanında mevcut çekirdekli hücreler arasında daha az matur T lenfosit
bulunur. Bu immünolojik immaturite kök hücreleri verildiğinde oluşacak akut
ve kronik GVH reaksiyonlarını da azaltmaktadır. Kordon kanının içindeki kök
hücrelerin hemen hazır olması, donör için bir risk taşımaması ve acısız
biçimde kolayca alınması, düşük enfeksiyon oranı (% 1-2) ,bebeğin aile
öyküsünün bilinmesi gibi nedenlerle bugüne kadar kök hücre elde etmede
kullanılan kemik iliği örneklemesine göre önemli avantajlar taşımaktadır.
Yine Kordon kanı kök hücreleri daha hızlı prolifere olup, hücre cycle
oranları daha yüksektir yani Hematopoezi sağlamada yetişkin kanından daha
etkindir. Kemik iliğine göre pek çok hastalıkta yaşam oranı daha yüksek,
transplant komplikasyonları düşük, ikizler ve aile üyeleriyle HLA uyumu daha
yüksektir. Kordon kanı kök hücreleri transplantasyon öncesi özel işlemler
gerektirmez ve transplantasyonda başarı % 80 dir.
Kordon kesildikten sonra bir iğneyle vene girilip serbest akımla torba
doldurulur. Serbest akımla ortalama 70 cc , şırıngayla çekilerek 85 cc
kordon kanı elde edilmektedir. Kanın alınması ortalama 5-7 dakika
sürmektedir. Term plasentadanda özel tekniklerle alınarak kök hücreler elde
edilebilir . Alınan kordon kanı soğukta kordon kanı bankasına taşınır. Gelen
kanda sırasıyla 1-Hacim tespiti 2- Çekirdekli hücre sayımı 3- Sterilizasyon
4- Annedeki enfeksiyonların taranması ( ABO/Rh , ALT, Chol, RPR , Antikor
taraması , HIV-1/2, HTLV-I/II (Human T-Lymphotropic Virus Tip I & II), HbsAg
,HIV-1 p24, HBC ,HCV, CMV ,NAT-HCV ) 5-Kordon kanı özel tüpler içerisinde
yada toplama torbaları içerisinde, sıvı nitrojen içinde dondurularak -196
derecede saklanır. Saklama süresi sonsuzdur
Kordon kanındaki kök hücrelerle aşağıdaki hastalıkların tedavisi mümkündür;
 |
Akut lösemi (Acute Biphenotypic Leukemia,Acute Lymphocytic Leukemia (ALL),
Acute Myelogenous Leukemia (AML), Acute Undifferentiated Leukemia )
|
|
Kronik lösemiler (Chronic Lymphocytic Leukemia (CLL), Chronic Myelogenous
Leukemia (CML), Juvenile Chronic Myelogenous Leukemia (JCML) ,Juvenile
Myelomonocytic Leukemia (JMML)
|
|
Myelodisplastik sendromlar (Amyloidosis, Chronic Myelomonocytic Leukemia
Refractory Anemia (RA), Refractory Anemia with Excess Blasts, Refractory
Anemia with Excess Blasts in Transformation (RAEB-T),Refractory Anemia with
Ringed Sideroblasts (RARS))
|
|
Kök hücre hastalıkları (Aplastic Anemia (şiddetli) ,Konjenital sitopeni ,Dyskeratosis
Congenita, Fanconi Anemisi ,Paroksismal Nocturnal Hemoglobinuria (PNH)
|
|
Myeloproliferatif hastalıklar (Akut Myelofibrosis ,Agnogenic Myeloid
Metaplazi (Myelofibrosis), Esansiyel Thrombositemi ,Polisitemia Vera )
|
|
Lenfoproliferatif hastalıklar ( Hodgkin's Disease, Non-Hodgkin's Lymphoma ,
Prolymphocytic Leukemia )
|
|
Fagositik hastalıklar (Chediak-Higashi Syndrome , Chronic Granulomatous
Hastalık , Neutrophil Actin Deficiency, Reticular Dysgenesis )
|
|
Konjenital immün sistem hastalıkları (T & B hücre yokluğu SCID , T hücre
yokluğu, Normal B hücreleri SCID, Ataxia-Telangiectasia , Bare Lymphocyte
Sendromu, Yaygın ,değişken Immun yetmezlik , DiGeorge Sendromu, Kostmann
Sendromu , Leukocyte Adhesion eksikliği , Omenn's Sendromu, Şiddetli kombine
Immun yetmezlik (SCID) , Adenosine Deaminase eksikliğiyle giden SCID .Wiskott-Aldrich
Sendromu, X-Linked Lenfoproliferatif hastalıklar )
|
|
Kalıtsal eritrosit bozuklukları ( Beta Thalassemia Major , Blackfan-Diamond
Anemia, Pure Red Cell Aplasia, Sickle cell Disease )
|
|
Histiositik hastalıklar ( Familial Erythrophagocytic Lymphohistiocytosis,
hemophagocytosis, Histiocytosis-X , Langerhans' Cell Histiocytosis )
|
|
Lipid depo hastalıkları (Adrenoleukodystrophy, Gaucher's Hastalığı ,
Hunter's Sendromu (MPS-II), Hurler's Sendromu (MPS-IH), Krabbe Hastalığı ,
Maroteaux-Lamy Sendromu (MPS-VI), Metachromatic Lökodistrofi, Wolman
hastalığı ,Morquio Syndrome (MPS-IV), Mucolipidosis II (I-cell Disease),
Mucopolysaccharidoses (MPS)
Niemann-Pick DiseaseSanfilippo Syndrome ,Scheie Syndrome (MPS-IS),Sly
Syndrome, Beta-Glucuronidase Deficiency (MPS-VII) )
|
|
Kalıtsal trombosit bozuklukları (Amegakaryocytosis, Konjenital
Thrombositopeni
|
|
Plazma hücres,i hastalıkları ( Multiple Myeloma, Plasma Cell Leukemia,
Waldenstrom's Macroglobulinemia )
|
|
Diğer kanserler ( Beyin tümörleri, Meme Kanserleri, Ewing Sarkomu,
Neuroblastoma, Over kanserleri, Renal hücreli karsinoma, Küçük hücreli
akciğer kanseri ,Testis kanseri )
|
|
Otoimmün hastalıklar (Evan Sendromu ,Multiple Sclerosis (deneysel),
Rheumatoid Arthritis (deneysel) ,Sistemik Lupus Erythematosus (deneysel))
|
|
Diğer kalıtsal hastalıklar (Cartilage-Hair Hypoplasia,Ceroid Lipofuscinosis
, Congenital Erythropoietic Porphyria, Glanzmann Thrombasthenia ,Lesch-Nyhan
Syndrome, Osteopetrosis, Tay Sachs Disease )
|
|
İleride kök hücresi kullanımı ihtimali olanm hastalıklar (Alzheimer's
Disease Diabetes ,Kalp hastalıkları, Karaciğer hastalıkları, Muscular
Distrofi ,Parkinson's Hastalığı, Spinal Kord Yaralanması ve İnme ) |
Kordon kanı bankacılığı görüldüğü gibi önümüzdeki yıllarda büyük gelişmelere
açık ,Kadın Hastalıkları ve Doğum uzmanlarının doğrudan içinde yer aldığı
bir alandır. |
|
