|
 |
Tetanoz, Clostridium tetani adı verilen bir bakterinin vücuda girmesiyle
oluşan bir enfeksiyondur. Bakteri vücuda girdikten sonra aşı olmamış duyarlı
bireylerde tetanospazmin adı verilen bir madde salgılar. Bu madde vücuttaki
kasların istemsiz şekilde kasılmasına neden olur ve ileri durumlarda
hastalık solunum kaslarının felcine ve solunum yetmezliğinden ölüme neden
olur.
Hastalık, aşılı olmayan insanlara steril olmayan şartlarda yapılan
müdahalelerden (uygunsuz koşullarda yapılan doğum, kürtaj, ameliyatlar,
enjeksiyonlar) veya toprakla (düşerek yaralanma gibi), dış ortamda bulunan
metallerle (trafik kazaları, çivi batması gibi), ya da diğer maddelerle
(kıymık batması gibi) yaralanma sonucu direkt temasla bakterinin kana
geçerek çoğalması sonucu oluşur.
Gelişmemiş ülkelerde göbek bağının uygun olmayan şartlarda kesilmesi (taş,
steril olmayan bıçak veya jilet gibi aletlerle) sonucu oluşan yeni doğan
tetanosu, yeni doğan ölümleri arasında üst sıralarda yer alır.
Yeni doğan bir bebek aşılı olan annesinden aldığı antikorlarla (bağışıklığı
sağlayan protein yapılı maddeler) hastalığa yakalanmaktan korunur. Bu yüzden
yeni doğmuş bir bebeğin hastalığa yakalanmaması, annesinin hastalığa karşı
bağışık olmasına bağlıdır.
Ülkemizde düzenli olarak doktor kontrollerine götürülen her çocuğa belirli
aralıklarla tetanos aşısı yapılır (DBT şeklinde; difteri ve boğmaca aşısıyla
birlikte) ve bu aşılar hastalıktan korunmada yeterli olur. Çoğunlukla ihmal
edilen ise çocuklukta yapılan bu aşıların erişkinlik döneminde de belli
aralıklarla vücuda "hatırlatılması" amacıyla uygulanan rapel aşılarıdır. Bu
rapeller 10 yıllık aralıklarla yeni bir doz aşı şeklinde yapılmalıdır.
Gebelikte ne yapılmalıdır?
Her ne kadar doğum yapacağınız yerin steril olacağından emin olsanız da,
ekstra bir önlem olarak gebelikte bu rapelin yapılmasında fayda vardır.
Rapel gebeliğin herhangi bir döneminde uygulanabilmesine karşın (toksoid adı
verilen tetanoz aşısı, içinde canlı bakteri bulundurmaz), kural olarak ilaç
uygulamaları mümkün olduğunca bebeğin organ gelişiminin tamamlanmış kabul
edildiği birinci trimester (ilk üç aylık dönem) sonuna ertelenmektedir.
Ülkemizde sağlık ocaklarında tetanos aşısı 20. gebelik haftasını tamamlamış
olan anne adaylarına ücretsiz olarak sağlanır.
 | Eğer çocukluktaki aşılarınız tam ise ve rapelinizin
yapıldığı zaman üzerinden 10 seneden daha az geçtiğine emin iseniz gebelik
döneminde bu aşıyı yaptırmanıza gerek yoktur.
| Eğer çocukluktaki aşılarınız yapılmamışsa tercihen
gebelik öncesi dönemde, bu mümkün değilse, gebelikte doktorunuzun
önerisine göre toplam üç doz tetanos aşısı olmalısınız.
| Eğer rapeliniz yapılmamışsa, ya da tam
hatırlamıyorsanız, gebelikte ilk üç aylık dönemin sonunda bu aşıyı
yaptırmalısınız.
| | |
Tetanos gelişmekte olan ülkelerde yeni doğan ölümlerinde
önemli yeri olan bir hastalıktır ve aşıyla önlenebilir. |
|
